Czy szkoła pozwala zachować indywidualność?

grupa

W szkole uczniowie spędzają nieomal połowę swojego życia, jest to bez dwóch zdań miejsce, w którym kształtuje się ich charakter i zachowania społeczne.

Warto jest wyrwać uczniów z układu ławek i rytuałów. Zaproponować zmianę ustawienia stołów, pracę w grupach, stworzenie sytuacji do burzliwej i otwartej dyskusji. Wytrzymajmy brak ciszy i zburzmy od czasu do czasu codzienny ład w klasie, na rzecz wspólnego działania. Ten hałas jest twórczy i uczy często więcej niż zapisywanie prostych linijek tekstu „pod dyktando”.

Szkoła często jest miejscem, w którym premiowane jest podporządkowywanie się i uległość. Lubimy dzieci grzeczne i chwalimy je, a nawet stawiamy za wzór. Uczniów niesfornych staramy się usilnie wyprostować, wyregulować i podporządkować regułom.  I jeśli nie mówimy o uczniach rzeczywiście niegrzecznych, jest to w pewnym sensie wzmacnianie braku indywidualności.

Szkoła to często zachowania powtarzalne, czy wręcz rytualne – stajemy pod salą, wchodzimy w ciszy, witamy się rozpakowujemy, siadamy w ławkach ustawionych w równych rzędach itd. Co więcej wiele z tych rytuałów jest potrzebnych, żeby się dobrze pracowało.

Niechętnie słuchamy kontrowersyjnych wypowiedzi, bo albo brakuje nam czasu, albo nie chcemy poruszać niewygodnych tematów. Często wydaje nam się, że tak musi być, że uczymy uczniów kultury i postaw społecznych, ale czy one faktycznie wstawione są w tak sztywne ramy jak w szkole, czy raczej są bardziej spontaniczne? Przecież konflikt i trudne sytuacje są na porządku dziennym w życiu.

W dobie nowych egzaminów zaczęliśmy przygotowywać uczniów do właściwej odpowiedzi takiej, którą chcemy usłyszeć, którą uczeń powinien nam dać i odrzucamy często bez dyskusji te odmienne. Ponownie wkładamy myślenie w ramy.

To wszystko powoduje pewne konsekwencje. Tak szkoleni uczniowie mają problem z myśleniem twórczym, podejmowaniem własnych, może czasami niepopularnych decyzji, brakuje im odwagi. Co więcej tak wychowywani uczniowie wchodzą do społeczeństwa, jako dobrze ułożeni konformiści, są mało krytyczni, łatwi do zdominowania i manipulowania przez media i władzę. Daleko im do dojrzałej i świadomej społeczności otwartej na poglądy innych i potrafiącej podjąć zdrową dyskusję oraz dbać o demokrację. Będą krytycznie patrzeć na każdą inność.

Zmieńmy od czasu do czasu porządek w klasie, gdy uczniowie pracują w grupach tworząc razem zadania, które podchodzą do tematu w nieco mniej formalny sposób, otwiera się pole do spontaniczności i twórczego podejścia do tematu. W grupie muszą sami ustanowić zasady i dojść czasami z trudem do konsensusu.

Sprowokujmy też uczniów od czasu do czasu trudnym pytaniem i poruszmy niewygodne tematy. Pozwólmy uczniom rozwijać kreatywność, pozwólmy się im pomylić i zamiast ich krytykować zastanówmy się wspólnie, co by było gdyby…

Advertisements

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s